34 terim
Kripto piyasa verisi sözlüğü
ETF, türev ve zincir üstü terimleri için sade tanımlar ve yaygın yanlış okumalar.
A
- Açık pozisyon (open interest)
- Açık pozisyon (open interest), henüz kapatılmamış ya da uzlaştırılmamış türev sözleşmelerinin toplam adedi veya değeridir.
B
- Baz (basis)
- Baz (basis), bir vadeli işlem sözleşmesinin fiyatı ile aynı varlığın spot fiyatı arasındaki farktır.
- Borsa net akışı (exchange netflow)
- Borsa net akışı, belirli bir dönemde borsa cüzdanlarına giren ve çıkan coinler arasındaki farktır.
C
- Coinbase Premium Index
- Coinbase Premium Index, Coinbase’teki dolar bazlı Bitcoin fiyatı ile küresel bir borsadaki dolar bağlantılı çift arasındaki fiyat farkını ölçer.
D
- Dolaşımdaki arz (circulating supply)
- Dolaşımdaki arz, bugün piyasada işlem görebilen token miktarıdır.
- Drawdown (zirveden düşüş)
- Drawdown, bir varlığın önceki zirvesinden sonraki bir dip noktaya yüzde olarak düşüşüdür.
F
- Funding rate (fonlama oranı)
- Funding rate, perpetual vadeli işlemlerde sözleşme fiyatını spota yakın tutmak için long ve short trader’lar arasında yapılan periyodik ödemedir.
G
- Gamma maruziyeti (GEX)
- Gamma maruziyeti (GEX), fiyat hareket ettiğinde opsiyon piyasa yapıcılarının hedge’de kalmak için dayanak varlıkta ne kadar alım ya da satım yapması gerektiğini tahmin eder.
H
- Hash rate (hash gücü)
- Hash rate, madencilerin bir proof-of-work ağını korumak için kullandığı toplam hesaplama gücüdür ve saniyedeki hash sayısıyla ölçülür.
K
- Kaldıraç (leverage)
- Kaldıraç, trader’ın borç alarak ya da teminat kullanarak kendi sermayesinden büyük bir pozisyon açmasını sağlar.
- Kısa vadeli yatırımcı (STH)
- Kısa vadeli yatırımcı (STH), NinjaTools tanımına göre coinleri son 155 gün içinde zincir üzerinde hareket etmiş yatırımcıdır.
L
- Likidasyon (liquidation)
- Likidasyon, marginin zararı artık karşılamadığı bir kaldıraçlı pozisyonun zorla kapatılmasıdır.
- Likidasyon ısı haritası (liquidation heatmap)
- Likidasyon ısı haritası, kaldıraçlı pozisyonların hangi fiyat seviyelerinde likide edileceğini tahmin eden bir grafiktir.
- Long pozisyon (long position)
- Long pozisyon, varlığın fiyatı yükseldiğinde değer kazanan, düştüğünde değer kaybeden bir işlemdir.
M
- Maliyet bazı (cost basis)
- Maliyet bazı, bir yatırımcı grubunun coinlerini ortalama hangi fiyattan edindiğini gösterir.
- Max pain (maksimum acı noktası)
- Max pain, vade sonunda tüm opsiyon sahiplerine yapılacak toplam ödemenin en düşük olacağı opsiyon kullanım (strike) fiyatıdır.
- Mayer Multiple
- Mayer Multiple, Bitcoin fiyatının 200 günlük hareketli ortalamasına bölünmesiyle bulunan orandır.
- Mint ve burn (basım ve yakım)
- Mint, yeni token oluşturup arza ekler. Burn ise tokenları yok edip arzdan çıkarır.
- MVRV
- MVRV, piyasa değerinin gerçekleşen değere oranıdır. Güncel fiyatı, coinlerin en son el değiştirdiği ortalama fiyatla karşılaştırır.
N
- NUPL
- NUPL (net gerçekleşmemiş kâr/zarar), piyasa değeri ile gerçekleşen değer arasındaki farkın piyasa değerine bölünmesiyle bulunur.
P
- Perpetual vadeli işlemler (perpetual futures)
- Perpetual vadeli işlemler, vade tarihi olmayan türev sözleşmelerdir. Fiyatlarını funding rate spota yakın tutar.
- Pi Cycle Top
- Pi Cycle Top göstergesi, Bitcoin’in 111 günlük hareketli ortalamasını 350 günlük hareketli ortalamanın iki katıyla karşılaştırır.
- Puell Multiple
- Puell Multiple, yeni ihraç edilen bitcoinin günlük ABD doları değerinin, bu değerin 365 günlük hareketli ortalamasına bölünmesiyle bulunur.
- Put/call oranı (put/call ratio)
- Put/call oranı, put opsiyonlarının hacminin ya da açık pozisyonunun call opsiyonlarınınkine bölünmesiyle bulunur.
R
- Realized price (gerçekleşen fiyat)
- Realized price, arzdaki tüm coinlerin zincir üzerinde en son el değiştirdiği ortalama fiyattır. Gerçekleşen değerin coin arzına bölünmesiyle bulunur.
S
- Short pozisyon (short position)
- Short pozisyon, varlığın fiyatı düştüğünde değer kazanan, yükseldiğinde değer kaybeden bir işlemdir.
- SOPR
- SOPR (harcanan çıktı kâr oranı), coinlerin satıldığı fiyatın edinildikleri fiyata bölünmesiyle bulunur.
- Spot Bitcoin ETF
- Spot Bitcoin ETF, gerçek bitcoin tutan ve fiyatını izleyen, borsada işlem gören bir fondur.
- Stablecoin
- Stablecoin, rezerv tutarak ya da başka mekanizmalar kullanarak değerini sabit, genellikle bir ABD dolarında tutmayı hedefleyen bir kripto tokendır.
T
- Tam seyreltilmiş değerleme (FDV)
- Tam seyreltilmiş değerleme (FDV), tüm tokenlar dolaşımdaymış gibi token fiyatının azami arzla çarpımıdır.
- Token kilit açılımı (token unlock)
- Token kilit açılımı, daha önce kilitli olan tokenların serbest bırakılmasıdır; tokenlar işlem görebilir hale gelir ve dolaşımdaki arza eklenir.
U
- Uzun vadeli yatırımcı (LTH)
- Uzun vadeli yatırımcı (LTH), NinjaTools tanımına göre coinleri zincir üzerinde 155 günden uzun süredir hareket etmemiş yatırımcıdır.
Y
- Yaratma ve itfa (creation and redemption)
- Yaratma ve itfa, yetkili katılımcıların dayanak varlığı ya da nakdi teslim ederek ETF payı oluşturduğu veya geri aldığı süreçtir.
- Yönetilen varlıklar (AUM)
- Yönetilen varlıklar (AUM), bir fonun yatırımcıları adına elinde tuttuğu varlıkların toplam piyasa değeridir.