Sözlük

Kaldıraç (leverage)

Kaldıraç, trader’ın borç alarak ya da teminat kullanarak kendi sermayesinden büyük bir pozisyon açmasını sağlar.

Kaldıraç, bir pozisyonun büyüklüğünün onu destekleyen sermayeye oranıdır. Trader teminat olan margin yatırır, geri kalanını platform sağlar. 10x pozisyon, pozisyonun marginin on katı olduğu anlamına gelir. Oran 5x ya da 20x gibi bir çarpan olarak gösterilir.

Kaldıraç, kazançları ve kayıpları aynı çarpanla büyütür. Pozisyonun aleyhine küçük bir fiyat hareketi tüm marginı silebilir. Platform bu durumda pozisyonu zorla kapatır. Buna likidasyon denir. Daha yüksek kaldıraç oranı, likidasyon fiyatını giriş fiyatına yaklaştırır.

Piyasa genelindeki kaldıraç doğrudan görülemez. Analistler bunu açık pozisyon (open interest), funding rate ve likidasyon hacmi gibi göstergelerle tahmin eder. Her gösterge resmin bir parçasını gösterir. Piyasadaki yüksek kaldıraç yönü değil kırılganlığı anlatır, çünkü her iki yönde de çözülebilir. Kaldıraç aynı zamanda finansman maliyeti ve komisyon getirir. Pozisyon ne kadar uzun tutulursa bu maliyetler o kadar birikir. Risk yönetimi için pozisyon büyüklüğü ve margin oranı birlikte düşünülmelidir.